27 Αυγούστου 2007

Όταν συμβεί στα πέριξ φωτιές να καίνε.

Βασιλης Τσιτσάνης:

«Ήταν αργά το βράδυ, χειμώνας του 1942, και καθόμουνα μέχρι την ώρα που απαγορευόταν η κυκλοφορία, στο καφενείο "Νέον", που ήταν απέναντι στο Λευκό Πύργο. Ξαφνικά, μου 'ρθαν στο μυαλό εικόνες από τότε που ήμουνα παιδάκι, μαθητής στα Τρίκαλα. Το σπίτι μου ήταν κοντά στις στρατώνες, επί της οδού Λαρίσης, όχι πάνω από 150 μέτρα απόσταση. Τ' απογεύματα στην έξοδό τους οι βαρυποινίτες περνούσαν από μπροστά μου και τους έβλεπα. Γιατί οι στρατώνες ήταν γεμάτες όλο από βαρυποινίτες. Κι εγώ, 15-16 ετών παιδάκι, δεν είχα ησυχία, όλη μέρα με το μπουζούκι στα χέρια. Πήγαινα και τους έβλεπα από μακριά τι έκαναν. Και μου 'λεγαν: "Έλα μια μέρα κοντά μας να μας δεις τι έχουμε και τι κάνουμε". Μια μέρα πήγα κοντά εκεί που ήταν μαζεμένοι πίσω από τις στρατώνες, που ήταν όλο χωράφια. Και τους είδα όλους μαζεμένους τριγύρω από φωτιές, με τους λουλάδες και τα τέτοια. Οι εικόνες αυτές σφηνώθηκαν στο μυαλό μου. Ήμουν και παιδάκι. Αυτές οι εικόνες μού ήρθαν στο νου εκείνο το βράδυ στο "Νέον". Και γράφω αμέσως τις λέξεις: "Όταν συμβεί στα πέριξ φωτιές να καίνε, πίνουν οι μάγκες αργιλέ". Τίποτε άλλο δεν έγραψα, μόνο αυτό. Φωνάζω τον καταστηματάρχη, τον Ηλία τον Ευδαίμονα, και του λέω: "Τώρα συνέλαβα ένα τραγούδι, ένα δίστιχο, και πάω στο σπίτι να το φτιάξω. Αν δεν το φτιάξω", του λέω, "δε θα ησυχάσω". Πάω στο σπίτι έχοντας αυτές τις λίγες λέξεις μόνο. Και μ' αυτές έβγαλα τη μουσική - αυτές τις είχα στην αρχή σαν ένα είδος ρεφρέν, σαν επωδό. Μετά έγραψα και τα υπόλοιπα λόγια, αρχίζοντας με τη φράση: "Γιατί ρωτάτε να σας πω / αφού σας είναι πια γνωστό"» (Χατζηδουλής, 1979, σ. 204-205).


Η μελωδία του πρώτου δίστιχου («Γιατί ρωτάτε να σας πω / αφού σας είναι πια γνωστό») χρησιμοποιήθηκε από τον Τσιτσάνη το 1947 και στο τραγούδι του «Θα μπλέξω μ' άλλην και θα κλαις / γιατί μου κάνεις μπαμπεσιές», με μικρή αλλαγή στο μουσικό κλείσιμο των στίχων.

Ένα από τα μελωδικότερα τραγούδια του Τσιτσάνη.
Τέλεια και πρωτότυπη σύνθεση.
Παρά το θέμα του, γνώρισε μεγάλη επιτυχία και παραμένει αξεπέραστο.

Δεν υπάρχουν σχόλια: